Leiders worden geacht beslissingen te nemen.
Vaak over zaken die onzeker zijn. Nieuwe investeringen. Reorganisaties. Technologie. Leveringsketens. Veranderende markten.
Dat hoort bij de rol.
Toch zien we wel eens dat organisaties steeds meer tijd besteden aan het verzamelen van bevestiging voordat een beslissing genomen wordt.
Een extra analyse. Een bijkomende studie. Een externe validatie. Op zichzelf is daar niets mis mee.
Maar soms ontstaat er een situatie waarin de zoektocht naar zekerheid belangrijker wordt dan het begrijpen van de werkelijkheid.
En dat is vaak waar (externe) adviseurs een bijzondere rol krijgen. Niet omdat zij de toekomst kunnen voorspellen. Dat kan niemand.
Maar omdat hun aanwezigheid een gevoel van zekerheid creëert.
Er ligt een rapport. Er is een benchmark. Er is een methode gevolgd.
Dat maakt een beslissing vaak comfortabeler.
De ongemakkelijke waarheid is dat veel belangrijke beslissingen onzeker blijven, ook nadat alle analyses zijn afgerond.
Alleen voelt die onzekerheid anders wanneer ze gedeeld wordt door een gerenommeerde externe partij.
Dat is menselijk.
Niemand neemt graag verantwoordelijkheid voor iets waarvan de uitkomst onbekend is.
Toch ontstaat hier soms een risico.
Wanneer organisaties steeds beter worden in het onderbouwen van beslissingen, maar steeds minder aandacht hebben voor de signalen die onderweg verschijnen.
Want de werkelijkheid heeft weinig interesse in hoe zorgvuldig een beslissing ooit werd voorbereid.
Ze reageert vooral op wat er daarna gebeurt.
Een mooi voorbeeld blijft de scene in Margin Call waar Jeremy Irons zich als CEO laat omringen door alle nodige kennis, om zich te laten verrijken met hun inzichten. zodat hij zijn rol kan spelen. Nederigheid en leiderschap vinden zich hier in een prachtige filmische scene. Maar onder die scene zit ook diepe waarheid. “Speak as You Might to a Young Child”; want hij is in zijn rol niet geacht om de technische expertise te hebben, daar zijn specialisten voor waarvan hij wéét dat ze beter zijn dan hij in hun domein van expertise.
“I’m here for one reason and one reason alone. I’m here to guess what the music might do a week, a month, a year from now. That’s it. Nothing more.” Als leider moet hij een keuze maken en die keuze is nu eenmaal een groot stuk buikgevoel, ongeacht hoeveel data hij krijgt. Maar dat buikgevoel maakt hem in deze film de reden dat hij kan functioneren op dat niveauj.
Misschien begint sterk leiderschap daarom niet bij het verminderen van onzekerheid.
Maar bij het vermogen om ermee te blijven werken wanneer ze aanwezig blijft.